Even voorstellen: wie is Merian?
Merian Rijnsaardt werkt al bijna twintig jaar als fysiotherapeut bij Stichting Philadelphia, waarvan de laatste vijftien jaar vooral als SI-therapeut. SI staat voor sensorische informatieverwerking: het vermogen van de hersenen om prikkels uit de omgeving te filteren, ordenen en verwerken. “Sensorische informatieverwerking is in die jaren echt volwassen geworden,” vertelt ze. “Waar het ooit als alternatief werd gezien, is het nu stevig ingebed in onze zorg.” Binnen Philadelphia begeleidt ze cliënten die moeite hebben met prikkelverwerking, spanning of gedrag. Daarbij speelt het gebruik van verzwaringsmaterialen een belangrijke rol, met een duidelijke voorkeur voor de vesten en dekens van Novista.
Wat maakt het Novista verzwaringsvest bijzonder?
“Voor mij is het heel simpel: het ziet er normaal uit. Veel verzwaringsvesten ogen therapeutisch of zelfs medisch en dat schrikt af. Vooral bij cliënten met een licht verstandelijke beperking (LVB) is het uiterlijk belangrijk. Die willen iets dragen dat er gewoon goed uitziet, en terecht. Dat maakt het Novista-vest voor hen én voor mij een fijne keuze.”
Voor welke cliënten zet je het vest vooral in?
“Vooral bij mobiele cliënten. Denk aan kinderen, jongeren tot 18 jaar, mensen met een licht verstandelijke beperking (LVB) of cliënten met gedragsproblematiek. Maar beweging is wel belangrijk. Voor iemand die passief in een rolstoel zit, kies ik eerder voor een verzwaringsdeken.”
Wat zie je gebeuren als iemand het vest draagt?
“Vooral bij overgangen werkt het vest fantastisch. Van wonen naar werk, van dagbesteding naar tandarts. Dat zijn momenten waarop veel spanning ontstaat. Het vest helpt iemand letterlijk in zijn lichaam te blijven. Daardoor kun je rustiger reageren, je beter concentreren en de situatie beter aan. Zo had ik laatst een jongen met veel trauma. Die kon zich zonder vest niet eens een halve minuut concentreren. Met vest werd dat tien minuten. Dat is enorm.”
Draagt het ook bij aan zelfstandigheid?
“Absoluut. We hebben een cliënt die zelfstandig naar de dagbesteding loopt. Onderweg komt hij veel prikkels tegen, wat hem vaak gespannen maakt. Met het vest blijft hij rustiger, waardoor hij die route zonder begeleiding kan afleggen. Hoe mooi is het als zoiets eenvoudigs zoveel zelfstandigheid geeft?”
Wat is praktisch aan dit vest?
“Het is makkelijk aan te trekken. Je doet het aan als een bodywarmer, zonder gedoe. Andere vesten zitten onder kleding of moeten ingewikkeld vastgemaakt worden. Dat is juist belastend als iemand al overprikkeld is. Dit vest kun je snel en laagdrempelig inzetten.”
Hoe begeleid je collega’s bij het gebruik ervan?
“Ik begeleid niet direct de cliënt, maar instrueer de begeleiders. En we starten altijd met een proefplaatsing. Zo kun je goed beoordelen of het echt werkt. En als het werkt: blijf het dan ook gebruiken! Ik hoor soms: ‘het gaat goed, dus we doen het vest niet meer aan’. Maar het gáát goed omdat je het vest gebruikt.”
Heb je tips voor collega’s die ermee willen starten?
“Zeker. Probeer het in te zetten in rustige periodes, zodat het geen nieuwigheid is als het spannend wordt. En geef het de tijd. Soms duurt het even voordat je effect ziet. Wat ik ook doe: als ik vermoed dat het vest helpend kan zijn, stop ik een paar flessen water in een rugzakje, zodat je ziet wat de diepe druk doet.”
Zijn er situaties waarin je het vest afraadt?
“Bij cliënten met hart- of longproblemen zou ik het niet gebruiken. En ook bij mensen die niet mobiel zijn, kies ik liever voor een deken of schort. Maar verder probeer ik het eigenlijk altijd wel. Ook bij cliënten die bijvoorbeeld op kleding kauwen. Juist dat gedrag kan voortkomen uit spanning en dan wil je iets inzetten wat die spanning verlaagt.”
En hoe zit het met de Novista verzwaringsdekens?
“Die gebruik ik nóg breder. Omdat ze ook goed werken bij cliënten die niet mobiel zijn. Bijvoorbeeld bij rustmomenten in de stoel of op bed. De reden dat we bij Novista zijn uitgekomen, is dat deze dekens wél wasbaar zijn. Dat klinkt praktisch en dat is het ook. Want als er sprake is van incontinentie, wil je gewoon kunnen wassen. Andere dekens met zand of kettingen kunnen dat niet.”
Hoe ervaar je de samenwerking met RevaMed?
“Die is heel fijn. Als ik geen tijd heb om zelf te passen of te meten, rijdt Tim Looijenga van RevaMed naar de locatie met meerdere maten om te kijken wat het best past. Dat is zoveel waard in een drukke praktijk. Ook het feit dat je kunt wisselen van gewicht of terug kunt als iets toch niet blijkt te werken is heel waardevol. En ik leer zelfs nog steeds iets nieuws van hun presentaties!”
Tot slot: wat wil je meegeven aan collega’s?
“Wees niet bang om te experimenteren. En ga altijd voor kwaliteit. Je kunt tegenwoordig verzwaringsdekens kopen via consumentenwinkels of webshops, maar die zijn niet te vergelijken met medische producten zoals die van Novista. Deze producten zijn namelijk MDR-gecertificeerd, wat betekent dat ze voldoen aan de Europese regelgeving voor medische hulpmiddelen. Je werkt met kwetsbare mensen, dan wil je het juiste materiaal, de juiste ondersteuning én een leverancier die met je meedenkt.”
Merian’s enthousiasme is aanstekelijk. Haar ervaring en nuchtere kijk op de inzet van verzwaringshulpmiddelen laat zien hoe belangrijk het is dat hulpmiddelen aansluiten bij de beleving van de cliënt. Niet stigmatiserend, makkelijk in gebruik, en met een duidelijke plaats binnen de dagelijkse begeleiding. RevaMed is trots op deze samenwerking.
